De vraag die iedereen bezig houdt

Economische crisis, overheidssteun, massaontslagen, lange wachtlijsten, toenemende schuldproblematiek. Om maar een paar aspecten te noemen die kenmerkend zijn voor de afgelopen periode. De vragen die veel mensen in tijden van recessie bezig houden zijn: waar ben ik aan toe en wat staat me te wachten? Op 30 juni jl. lanceerde de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en samenwerking met het Nibud de ‘financiële checklist.’

Even zoeken

Het was even zoeken op de drukke website van de AFM voordat ik de financiële checklist had gevonden, maar na vijf keer ‘doorklikken’ was ik bij de ‘gebruiksaanwijzing,’ tevens voorportaal van de gezochte lijst aanbeland. Na acht korte vragen te hebben beantwoord kreeg ik de rekening gepresenteerd, waaruit ik de op mij van toepassing gebleken situaties kon selecteren. Uiteindelijk hield ik een verzameling tips over die konden worden onderverdeeld in de categorieën: basis, sparen & beleggen, verzekeren, pensioen, lenen en hypotheken.

Check de check

Op grond van mijn beantwoording van de acht vragen selecteerde het programma de voor mij meest relevante financiële tips. Door middel van aangebrachte hyperlinks werd ik door onze ‘nationale financiële waakhond’ doorgeleid naar prominente consumentensites of informatiesites van eigen makelij. Natuurlijk kon ik het niet laten verschillende scenario’s in te voeren. Zo kroop ik voor eventjes in de huid van onder meer een ‘thuisloze uitkeringsgerechtigde,’ ‘een koophuis bezittende yup zonder hypotheek,’ ‘een vermogende senior met de vut,’ ‘een alleenstaande vader met vier kinderen zonder baan’ en ‘een maximaal lenende Aio werkend aan het laatste hoofdstuk van zijn proefschrift.’

Ieder zijn meug

Hoewel de aangereikte tips rondom de categorie ‘lenen’ in het eerste en laatstgenoemde scenario hetzelfde zijn, meen ik te veronderstellen dat de uitkeringsgerechtigde het naar de toekomst zwaarder zal hebben dan de toekomstige doctor. Ook zal eerstgenoemde ten opzichte van de laatstgenoemde niet in de eerste plaats de tips rondom ‘sparen & beleggen’ en ‘pensioen’ te harte nemen. Significante verschillen in het eindresultaat (lees: resultaat na het invullen van de checklist) zijn er niet of nauwelijks. Hoe dan ook; over het algemeen wordt de invuller van de checklist in voldoende mate getrakteerd op een voor hem of haar situatie afgestemde lijst van bruikbare tips. Nog beter is het om van de mogelijkheid gebruik te maken om alle tips in te zien door ‘toon alle tips’ aan te klikken.

Invenire, inventio

Hoewel de AFM beoogt de consument van zorgvuldige financiële dienstverlening te bedienen en het vertrouwen te versterken, zou zij haar publiekssite toch wat toegankelijker moeten inrichten. Het vereiste immers gevorderde heuristiek om bij de betreffende checklist te kunnen komen. Gelukkig is er ook een directe website die de zoektocht vereenvoudigt. Een meer prominente positie op de homepagina’s van de AFM en Nibud zou daarom wenselijk zijn.

Mission accomplished?

Bijna. De AFM laat de invuller van haar checklist beoordelen welke tips op hem of haar van toepassing zijn. ‘Minder relevante tips’ kan de invuller namelijk wegklikken…
Wat het niet juist de taak van de AFM om de invuller (lees: consument) hierin sturing te geven?